De toestand in de wereld van G.B.J. Hilterman
Op maandag 9 april 2007 geschreven door eirrah
Als je politiek geïnteresseerd bent kijk je tegenwoordig op zondagmiddag naar Buitenhof . Als je wat minder politiek geïnteresseerd bent en wat meer business georiënteerd bent kijk je op dat moment naar de commerciële RTL-zender met Harry Mens.
Rond het zondagsmiddags lunchuur naar TV kijken was er vroeger niet bij. Maar als je een beetje interesse had dan stemde je af op de radio waar meester G.B.J. Hilterman gedurende 43 jaar (vanaf 1956) de toestand in de wereld besprak met een soort radio column van een klein kwartiertje. Later kwam er zelfs een tv-variant waarbij je alleen maar zat te kijken naar GBJ (meestal met strikje) en verder luisterde naar zijn visie op de wereldpolitiek.
Dat waren de jaren van de Koude Oorlog tussen het westen o.l.v. Amerika en het Oostblok o.l.v. de Sovjet Unie. Hilterman was overduidelijk een aanhanger van de US, maar zijn propaganda had een uiterst subtiel karakter. Hij nam je mee in het onderwerp vanuit zijn rechts/liberale visie en uiteindelijk resulteerde dat in een zo logische conclusie dat je hem nauwelijks ongelijk kon geven. Dat bracht GBJ met een zware overtuigende stem waarbij hij de indruk wekte dat zelfs Kennedy, Nixon en Carter hem regelmatig even belden voor een persoonlijk advies in de strijd tegen het communisme.
Hilterman werd geboren op 1 mei 1914 en overleed op 15 juli 2000. Hij werkte voor De Telegraaf en verder was hij oprichter en hoofdredacteur van Elseviers Weekblad. Van 1952 tot 1965 was hij zelfs eigenaar en directeur van de Haagse Post.
Herinner jij ook die indrukwekkende zware serieuze stem van G.B.J. Hilterman?
35 reacties op “De toestand in de wereld van G.B.J. Hilterman”
Laat een reactie achter
Als we bij mijn opa en oma logeerden moesten we stil zijn als GBJ Hilterman op de radio sprak.
Als kind zijnde snapte je totaal niet waarover het ging, ik babbelde vrolijk door GBJ Hilterman heen en dat heeft mij heel wat boze blikken van mijn opa gekost.
Later keken we ook op tv naar Hilterman, kon toen niet mijn interesse wekken.
Achteraf spijtig, hadden we nu nog maar zo’n man met zo’n imposante stem.
Zondagmiddag net na het eten geloof ik, op de radio…na het nieuws dat na Willem Duys’ programma kwam…correct?
Hij had een stem waar men wel naar luisterde en hij had als hoofdmeester bijvoorbeeld wel goed kunnen fungeren. Geloof dat zijn wereldvisie gebaseerd was op een brede achtergrond en kennis, maar dat hij toch behoorlijk behoudend was en bleef. Het irriteerde me altijd enorm dat hij GBJ was en niet gewoon Geert BJ of zo. Zal eens googlen waar die letters eigenlijk voor stonden.
Gustavo Bernardo José Hiltermann (Buenos Aires, 1 mei 1914 - 15 juli 2000) was een Nederlands politiek commentator. Hij studeerde rechten en Indologie in Utrecht.
————-
Aldus Wikipedia. Geboren in Argentinie!
Ja, na het nieuws van 13:00 uur op zondag. En stil moeten zijn : hoeveel jeugsentimentjes hebben toen niet op hun tong moeten bijten.
Hij woonde in de jaren ‘70 en ‘80 op de Prinsengracht net even om de hoek met de Leidsestraat. Zag hem daar weleens voor het raam zitten.
Oh ja, opa was helemaal onder de indruk van deze meneer.
Dus noemde ik hem consequent GBJ HITLERman. Was een beetje dwarse puber toen.
Tja wat een toestand met die Hliterman. Nee wij hoefden niet stil te zijn om Hilterman zijn visie, waarvan mijn moeder vond dat de kleur van die visie niet klopte, te horen.
Toen ik wat groter werd luisterde ik wel naar zijn visie, maar kwam tot dezelfde conclusie als mijn moeder. Toen ik nog meer zelf politiek geëngageerd werd, was ik klaar met Hilterman net als zijn spruitjeslucht `wij weten wel wat goed voor u is´ tijdsgenoten.
Binnenhof is voor mij nog fossiel overblijfsel van het belerende tijdperk van de Publieke omroep, dus kijk ik daar liever niet naar. Ik lees graag veel verschillende kranten en daar moeten we het maar meedoen. Dat lukt aardig.
Ik vond het altijd een irritante man, en waarom eigenlijk? Die man had niks gedaan maar iedereen moest wel altijd stil zijn voor hem ja, stom eigenlijk maar ja dat was hetzelfde als met de toto-uitslagen…..wanneer we bij mijn andere oma op visite waren was er altijd een oom die zonodig de uitslagen wilde horen via de t.v. terwijl het propvol was bij oma met de hele familie elke zondag met neefjes en nichtjes en dan werd het nog stil ook want zijn wil was wet, gatsie als ik er nog aan terug denk
Wat mij het meest intrigeerde aan deze man is dat iedereen hem echt consequent GBJ bleef noemen. Gustavo Bernardo José….. Zulke exotische namen bij een zo conservatieve man.
Hm dit is voor mij, en als ik al die andere reacties lees, ook voor anderen, een soort jeugdtrauma. Altijd op zondag onder de warme lunch moesten wij kinderen muisstil zijn en als een van ons het waagde zijn of haar mond open te trekken werd dit met een venijnig SHHH onderbroken.
” Altijd op zondag onder de warme lunch… ”
Warme lunch op zondag? Niets daarvan.
Gewoon een broodje en ’s avonds werd er (met een beetje geluk)zakjes friet gehaald. Net als in “Zondagmiddag Buitenveldert” van Frans Halsema, maar dan in de Spaarndammerbuurt.
Omdat ik via mijn werk bij het Centraal Bureau voor Genealogie toegang heb tot de GBA (Gemeentelijke Basis Administratie) weet ik middels een uittreksel daaruit dat hij Gustavo Bernardo Hiltermann heette (met dubbel n). Die derde voorletter J (van José) hoort er officieel niet bij en die gegevens, ondanks dat ze soms niet kloppen, zijn rechtsgeldig. Tja, het kan zijn dat de ambtenaar van de burgerlijke stand een foutje gemaakt heeft, ambtenaren zijn ook mensen, maar wij mogen en kunnen geen wijzigingen aanbrengen. Wij zouden wel wijzigingen op persoonskaarten kunnen aanbrengen, maar dat mag niet. Op en na 1 oktober 1994 werd het bestand gedigitaliseerd en werden het persoonslijsten; dus GBA en omdat Hiltermann dus na 1 oktober 1994 is overleden valt hij dus onder de GBA.
Voor de duidelijkheid; wij kunnen alleen gegevens leveren van overledenen en dan t/m 2005, de gegevens van overledenen in 2006 komen dus in het voorjaar van 2008 beschikbaar (het hele jaar 2006 dus).
Hiltermann was trouwens gehuwd met ene Mary Sylvia Ingeborg Brandts Buijs en zij overleed op 26 december 1994.
Dit soort gegevens is voor iedereen tegen betaling opvraagbaar en nee, ik ga nu niet van alle jeugdsentimentjes de gegevens opozoeken, dat mogen jullie zelf doen.
Kijk op http://www.cbg.nl
Ja heel herkenbaar. Ik moest vroeger ook altijd stil zijn als hij op de radio was. Nooit geweten dat hij van die exotische namen had…heb ik me ook eerlijk gezegd nooit afgevraagd.
Ik weet niet meer hoe hij klonk of wat er besproken werd, ook niet of we echt zo stil moesten zijn, wel dat mijn vader altijd luisterde. Typisch inderdaad dat hij altijd maar GBJ werd genoemd.
“Die man praat alsof zijn slipje schrijnt” zei ooit Koot of Bie als ik het me goed herinner.
Hij was een aantal jaren nog even in opspraak omdat hij asielzoekers en allochtonen generaliseerde als parasiteurs.
Hij praatte altijd lichtelijk kreunend vond ik. Maar van kennis wordt je vast te zwaar voor je botten.
Sinds we Louis van Gaal hebben, mis ik GBJ eigenlijk niet meer. We hebben immers een nieuwe nationale “gelijkhebbert”
mijn ouders hadden weinig op met GBJ, hadden andere inzichten, ik heb zelf wel eens naar hem geluisterd en gekeken en hij sprak m.i. lichtelijk kakkineus. Maar als rasechte, uit welgesteld milieu Haagse deed mijn moeder dat zelf ook en mochten wij thuis ook absoluut niet “plat” praten van haar.Daarom deed mijn vader dat wel regelmatig, die kon geweldig plat Haags praten en dat kon zij niet waarderen, wij wel…………..
Mmm, nee, ik heb niet zoveel op met GBJ Hiltermann…Het is een stukje jeugdherinnering, niet speciaal een sentiment.
Haha, die GBJ….na zijn dood bleek ie een dubbelleven gehad te hebben..
hij had kinderen bij meerdere vrouwen enzovoort…de rommelaar..
Altijd op zondagmiddag tijdens het eten: GBJ!!
Toen ik 20 was werkte ik bij iemand, die secretaresse was geweest van GBJ bij de Haagse Post. Ja Hans, van haar weet ik dat GBJ het niet zo nauw nam met de huwelijkstrouw. Hij was in die tijd getrouwd met ene Silvia Bruins Slot en hield er diverse andere vrouwen op na.
Ik heb nog een oude Winkler Prins uit 1950 staan met jaarboeken. Daar stonden zaken in als bescherming tegen een atoomaanval (zet U onder de trap of leg U op straat met Uw aktentas over het hoofd). Hilterman was een van de hoofdredacteuren. Buitenlandartikelen waren zeer geïnspireerd door de koude oorlog en loyaliteit tov de USA. Je kunt hem verwijten dat hij altijd in deze tijd is blijven hangen. Je moet hem wel in zijn tijd plaatsen, maar hij is nooit met zijn tijd meegegaan. Zijn commentaren waren gesteven, zoals het mensen “van het geschreven woord” midden 20e eeuw betaamde; en als conservatief wilde hij een rots in de branding zijn en kon hij niet uit de voeten met de veranderende wereld. Naarmate de tijd verstreek werd zijn optreden eenvoudigweg karikaturaal. Maar hij was consequent en zijn commentaar was, hoewel breedvoerig, erudiet. Ik vind dat dat bij een hoop huidige buitenlandcommentaroren ontbreekt.
Ik herrinner me nog als de dag van gisteren waar de radio stond (zo’n rooie portable philips radio met transparante) afstemschijf en witte “band-afstemknopjes”. Op de vensterbank langs de eettafel in de keuken. Zondagmiddag 13.00 uur volgens vast stramien tijdens het eten luisteren naar GBJ. Mijn vader geloofde heilig in het verhaal van Hiltermann. Ik denk dat ik daardoor op 15 jarige leeftijd ook correct rechts ben gaan denken en opgevoed. Het valt me wel op dat het die bewuste 10 minuten altijd doodstil was aan tafel. Een groot contrast met heden ten dage. Inmiddels heb ik zelf ook kinderen van de leeftijd zoals ik toen was. Er is nooit meer stilte in huis
Er is gelukkig veel veranderd in de wereld.
nou nou, wat een toestand weer in de wereld he, schiet maar weer een paar studentjes dood, hartstikke leuk om je tijd zo te doden zeg maar………..AFSCHUWELIJK….R.I.P. voor de onschuldige studenten die overleden zijn….
Sorry ik moest het even kwijt
Wim kan zei in een conference: “Meester G.B.J Hilterman, redacteur van de wereld, bepreekt nu de toestand in de Haagsche Post”
Wie o Wie heeft voor mij een geluidsfragment beschikbaar van GBJ? Ik zoek me rot! Al tijden zelfs………….
Groetjes en bedankt.
Nice
in de tijd dat hilterman samen met zijn vrouw de haagse post bestierde krgen nieuwe journalisten (ed van tijn, hans verhagen, simon vinkenoog, jan cremer, armando, eelke de jong..etc) daar volop kansen om hun “new journalism” te bedrijven… moet een enerverende tijd zijn geweest
Zou graag willen weten op welke begraafplaats in den Haag Mr. Hilterman is begraven.
@Peter den Hartog: Op geen enkele, hij is Amsterdam begraven…
http://www.villamedia.nl/n/nie.....li2000.htm
bedankt voor uw snelle antwoord. Mijn laatste vraag is op welke begraafplaats in Amsterdam hij is begraven.
Bij voorbaat dank.
Peter
Nice!
De manier waarop hij “Dames en heren, goedenavond” zei, was erg leuk: voor zover ik me kan herinneren deed hij dat nooit aan het begin van zijn praatje, maar altijd pas ergens tussendoor als hij al bezig was met dingen uit te leggen. Het was leuk om te zitten wachten op het moment waarop hij dat eindelijk zei.
Wij luitsterden ook trouw vanuit Vlaanderen. Mr. Hilterman vertrok inderdaad vanuit een specifieke politieke invalshoek, maar hij stak die niet onder stoelen of banken. Zijn praatje was een verademing–toen al–naast al het betweterige en “politiek correcte” gewauwel dat onze media overspoelt. En dan zijn onnavolgbare logische opbouw, en zijn stem. Met telkens de passage “de toestand in de wereld” verwerkt in de slotzin. Een uitspraak die hij af en toe herhaalde: “Niet wapens zijn gevaarlijk, wel mensen.” G.B.J. Hilterman. ‘n Sentiment en een gemis. - m
Hij kwam op de tv en ik heb het programma weleens gezien maar was drukker met andere dingen…
Onlangs kwam GBJ Hiltermann om een of andere reden terug in mijn gedachten. Lang geleden zeg. Ja mijn vader luisterde zondagmiddag in het verre Brasschaat (België) naar zijn rubriek. En wij luisterden min of meer geamuseerd mee (enfin voor zover we er iets van begrepen, we waren amper 10 of zo). Zijn stem en zijn nederlands accent wekten indruk bij ons. Zijn commentaren hoorden bij de vertrouwde zondag met belcanto op de BRT (toen nog NIR) en de roastbeef bij bomma. Ik wist niet dat hij zo’n gewichtig man was (Elsevier en Haagse Post)
Oh, ik was altijd zo dol op die man. Ik was 6 ofzo en hij was mijn held. Gelukkig maar dat ik niet snapte wat hij zei, want van mijn ouders begreep ik later dat hij niet bepaald van mijn politieke richting was