Herbarium
Op donderdag 31 juli 2008 geschreven door Rozemarijn
Nu er weer volop bloemen bloeien in de bermen, bekruipt me weer het sentiment van vroeger, van de grote bossen veldbloemen die ik als meisje altijd voor thuis plukte.
Ik ben mijn hele leven al een “bloemenmens” geweest. Vooral de veldbloemen dus, boterbloemen, fluitekruid, korenbloemen, klaprozen, paardebloemen, pinksterbloemen …noem maar op.
Er ging geen week voorbij of ik plukte wel de meest bonte boeketten bij elkaar, heerlijk. Ik vond het wel altijd jammer als die bloemenperiode voorbij was, en dus ging ik ze drogen. De grote rietsigaren en berenklauwen liet ik gewoon opdrogen in de vaas, maar de teerdere soorten gingen tussen keukenpapier in boeken , een bloemenpers heb ik nooit gehad. En na een x aantal weken ging ik ik heel voorzichtig kijken of ze goed gedroogd waren.
Met in de eerste instantie plakband werden de gedroogde bloemetjes in een plakboek gedaan en zo ontstond mijn eerste herbarium. Maar de bloemknopjes of blaadjes braken af of verpulverden, en dus ging ik later over op boeklon. Eerst de fout maken om ze niet door en door droog te laten worden, zodat daar weer de eerste versie van eerder een schimmelplakboek leek, maar na wat eigen-wijsheid te hebben ontwikkeld, ontstond uiteindelijk een prachtig herbarium. Met tekeningen van details erbij, Nederlandse en Latijnse benamingen en soms ook bijzondere planten, zoals een moerasorchis, mos- en grassoorten, kortom: ik hield “mijn” bloemen heel erg lang bij me.
Tijdens een van mijn diverse verhuizingen is mijn boek helaas spoorloos verdwenen, maar de gewoonte om een geplukte bloem te drogen ben ik nog steeds niet kwijt en moeten zo hier en daar, ergens tussen de bladeren van lang ongelezen boeken nog gedroogde bloemen tussen keukenpapier geklemd liggen. Een driekleurig viooltje, een roze koekoeksbloem, een paardenbloem, wollige oudroze hazenpootjes…
Were have all the flowers gone, long time passing,
Were have all the flowers go, long time ago….
16 reacties op “Herbarium”
Laat een reactie achter
...
Kreeg je ook wel eens papiervretertjes? Diverse musea hebben een herbarium en kun je eigenlijk ook zien hoe bepaalde planten over de laatste eeuw of zo zich hebben aangepast aan de (vervuilde) omgeving.
Ja die ken ik, maar ik had er geen één. Leuk verhaal Rozemarijn, maar de versie van Hildegard Knef van dat lied spreekt mij meer aan.
“Sag mir wo die Blumen sind”
René
De Berenklauw, een zeer gevaarlijke plant!
De combinatie plantensappen van de berenklauw op de huid en zonlicht kan zeer vervelende brandblaren veroorzaken. Dus kijk uit als je ze afsnijdt. Ik heb nog een litteken op m´n arm.
In de derde klas heb ik me uitgeleefd met het maken van een herbarium. Een fanatieke leraar die vond dat we meer van de plantenwereld af moesten weten. Helaas heb ik het herbariumschrift niet meer.
Ik weet niet of wij de (bloem)blaadjes op school droogden, wel herinner ik mij uit die tijd dat wij thuis (bloem)blaadjes tussen toiletpapier deden (keukenrollen bestonden vlgs mij nog niet), dit werd onder het zware ‘perzisch’ tafelkleed te drogen gelegd. Later droogden we tussen de telefoonboeken.
Het plakken deden we met hele dunne reepjes plakband, een vreselijk priegelwerkje. Na verloop van tijd vielen blaadjes en/of bloemknopjes af. Ook heb ik later geprobeerd om de blaadjes te fixeren met zo’n doorzichtig plakvel. Dat was een truc om het netjes over de blaadjes heen te krijgen.
Op school hadden we plantenboeken, daarin moesten we opzoeken van welk plantje het blaadje was en ook hoe bladvorm etc was en dit in het herbarium schrijven.
Wat we droogden was “onkruid”, boombladeren en blaadjes en bloemetjes van huis en tuinplanten.
Ik heb soms de neiging als ik op vakantie ben en mooie bloemen of bladeren zie, deze te plukken en te drogen. Een soort van herinnering uit je vakantieland. Nu hou ik het maar bij stenen, fossielen, schelpjes en koraal.
Ik wist niet dat het herbarium heette, maar laatst was ik bij mijn moeder en vond nog een boek, waar ik inderdaad nog wat gedroogde bladeren in vond.
ongeveer 40 jaar oud, maar gisteren heb ik bij ons op de Willem(instelling voor mensen met een verstandelijke beperking)
Nog een grote bos veldbloemen geplukt, voor op de groep.
Schitterend al die kleuren, maar helaas drogen doe ik niet meer.
Ik had vroeger op de middelbare school een lerares biologie en zij gaf ons als opdracht veel herfstbladeren van diverse soorten bomen te verzamelen en ook de naam van de boom erbij te zetten. In die tijd had je nog geen internet natuurlijk dus moest ik mijn kennis hieromtrend uit boeken halen, maar van sommige bomen kende ik de naam al. Ik plakte die bladeren op vellen zwart papier en dat gaf een mooi contrast met al die prachtige herfstkleuren. Die vellen papier heb ik boven een raam dus vlak onder het plafond van mijn kamer opgehangen en daar hebben ze heel lang gehangen. Natuurlijk heb ik die vellen allang niet meer maar ik zie ze in mijn herinnering nog steeds zitten.
Even off topic, vanmiddag ben ik thuis gekomen uit Nijmegen en het was er fantastisch; eigenlijk veel te kort. Vanavond gaan we met z’n drietjes lekker Grieks eten en zondag krijg ik nog wat verjaardagsbezoek.
Ik heb er zelf nooit een gemaakt,maar mijn vader wel.Die heeft hij vroeger op de mulo gemaakt en ik keek er wel eens in,ik denk dat ze hem nog hebben,dan is dat boek 60 jaar oud.
Ik dacht dat zo’n grote (stolp)fles met planten er in een herbarium was.
Op de lagere school moesten we wel boombladeren drogen en dan opzoeken in de ‘flora’ van wat voor boom het blad was.
Maar die heb ik nooit bewaard. Wel zochten we klavertjes vier en die droogde ik tussen wc papier in de bijbel of een ander dik uitgevallen boek, in onze trouwbijbel ligt nog een gedroogde orchidee uit mijn bruidsboeket.
Mijn broers hebben hun Herbarium sinds een jaar terug.
Met een prettige blik van herkenning.
Mij is dit totaal ontgaan. Wel gingen wij met die plantenbijbels het park in om dmv deductie of reductie
planten op naam te brengen. Vierde klas middelbaar.
Maar gelukkig heb ik meer verstand van…
Vogels
@ Eric Erres,
Mijn gedroogde planten ben ik dan wel grotendeels onvrijwillig kwijtgeraakt, maar ik heb ook nog een paar gedroogde vogels, alleen niet in een plakboek
. Die wil ik wel kwijt, ze vangen alleen maar stof. Interesse?
Ik kan mij alleen herinneren dat mijn oma een bijbel had waar ik bladeren uit de tuin in ging drogen en pas jaren later weer erachter kwam dat ze er nog in zaten, helemaal niet meer aan gedacht, was een verrassing dus en oma leefde gelukkig toen nog!
Leuk.
De overgang van Lagere naar Middelbare (lees Brugklas) school was zwaar voor me. De Biologie lerares (net als bij FF) gaf ons een vergelijkbare opdracht met vele namen van planten en bomen waar ik nog nooit van gehoord had. Je had ook 5 vrije keuzes.
, dat blijkbaar al de tijd, die je erin had gestoken niet kon waarderen: een ‘7′.
Dan moest je ook nog zeggen of ze veernervig of parallelnervig waren.
Sommige bladeren kon ik gewoonweg niet vinden.
Ik had wel het geluk dat ik de Floriade (bestaat daar al een topic van trouwens?) vlakbij had, dus op een zwaarbewolkte Zaterdag toog ik met een groep vrienden naar het Floriade Park aan de Europaboulevard te Amsterdam, dat toen inmiddels een openbaar park was geworden. Hoeveel struiken we wel niet vernield hebben, om in een goed boekje bij die lerares te komen, weet ik niet meer. Wel weet ik dat ik er weken mee bezig was en uiteindelijk de gedroogde bladeren onder plakplastic op A4 vellen uitspreidde en het geheel van 30+ vellen in een mooie map deed.
Van de planten waar ik niets van had kunnen vinden maakte ik (schilder/kunstenaar als ik was) een ’schets’.
Voor al mijn geploeter kreeg ik een ‘7′.
Dat wijf had het lef om bij mijn schetsen te schrijven: ‘dit is geen schets, dit is knoeiwerk!’.
Die map heb ik nog steeds en iedere keer als ik ernaar kijk, krijg ik weer woedeaanvallen: 1) omdat ik het achterlijk vond dat wij als n*e*r*d*s dit moesten doen, zonder enige handleiding, de natuur verpesten, want het merendeel van de bladeren moest ik plukken en 2) de opmerkingen van dat mens
Voor Aardrijkskunde moesten we een dergelijk projekt doen, maar je mocht het onderwerp zelf bepalen. Iedereen koos ‘Gletsjers’ of ‘Vulkanen’ en dook de schoolbibliotheek in. Ik zag op een plank onderaan echter een boek over Australie staan en besloot (mede dankzij een stapel plaatjes van twee klasgenoten van me) daarover te gaan schrijven. Een heel schrift kreeg ik vol en het cijfer? Een ‘10′.
(Niet dat de lerares zei: ‘fantastisch gedaan Omnivoor’, ik was de enige met een ‘10′, maar ze zei niets toen ze alle werkstukken uitdeelde).
@Omnivoor: kan me helemaal voorstellen dat je je belabberd voelde toen je na al dat werk niet meer dan een 7 (’ruim voldoende’ immers) kreeg, dat had minstens een 8 of 9 moeten zijn. (’goed’ en ‘zeer goed’; 10 was altijd ‘uitmuntend’). Je moest ook maar net geluk hebben dat bepaalde planten in je omgeving groeiden. Denk niet dat die lerares alle parkjes langs ging om te controleren dat haar geliefde bladeren wel degelijk van partij waren!
O ja en natuurlijk staat Australie achteraan bij het bibliotheeknummeren, NZ ook. 900-nog wat. Daardoor onderaan de plank. Good on you.
Ja ik heb vroeger op de lagere school ook een herbarium gemaakt.Met allemaal verschillende bladeren en bloemen.Dit was dan voor natuurkunde. Het omslag heb ik nog steeds. De inhoud is allang verdwenen. Maar als ik dat kaft tegenkom (zitten nu andere papieren in) dan is er altijd even een glimlach en een oja. Ik vond dat in die tijd wel heel erg leuk werk. Nog ken ik steeds veel soorten bomen, kan een bloem ontleden etc.Misschien toen goed geleerd en dus onthouden?
we maakten dan ook bladnerven. Je legde het blad in een bakje met ………. en dat weet ik dus niet meer. Het eindresultaat was dat je alleen de nerf overhield. Weet iemand nog hoe dit ging?
Jaaa! Ik was zo’n plantenkind, compleet met plakboeken en een persje en diverse flora’s en gelukkig een buurjongen die alles wist van planten (en vogels), aan wie ik alles kon vragen. Ik zat zelfs op de ehm… naam kwijt, een plaatselijke vereniging die excursies organiseerde en dergelijke.
Zo leuk, onderweg naar school langs zo’n mooi blauw veldje komen, paar plantjes meenemen, 1 drogen, rest in het gazonnetje voor zetten. De jaren erna hadden we een groen/blauw grasveld, want ja, ereprijs, het woekert nogal
De natuurliefde is nooit over gegaan.
En oh ja, boeklon! Veilig plakken (en boeken kaften) zonder verzuringsgevaar. Het was alleen een beetje duur, dus ik plakte ook veel in (ook al prijzige) fotoalbums met van dat spinnenwebpapier tussen de pagina’s.
Allemaal kwijt, maar ach… De herinneringen zijn er nog, en de meeste planten ook