Stuk gekookte groenten
Op woensdag 24 september 2008 geschreven door Bertus
Ik ben tegenwoordig helemaal aan de roerbakgroenten. Lekker vers, mooie kleuren, snel klaar en gezond !
Hoe anders maakte mijn moeder de groenten klaar.
Om te beginnen altijd gebonden aan het seizoen. De groenten waren minder makkelijk het hele jaar door te verkrijgen. Dus witlof en andijvie in de winter (geloof ik) enz.
Roerbakken deed men nog niet.
De groenten werden gekookt, gekookt en nog eens gekookt. Alle “beet” was eruit. De kleuren waren vervaagd en het was niet lekker! Was blij als de zomer kwam: dan werd er sla gemaakt en die werd gelukkig (!) niet gekookt.
Als ik nu nog weleens bij mijn ouders eet krijg ik nog steeds deze groenten voor mijn neus. Ik eet het, maar niet van harte.
Hoe kwamen bij jullie de groenten op tafel ?
43 reacties op “Stuk gekookte groenten”
Laat een reactie achter
Pracht onderwerp en vol herkenning! Hoe zijn we ooit aan vitaminen gekomen?!
Daarbij speelde ook nog mee, dat mijn moeder geen groenten serveerde die zij zelf liever niet at of slecht kende. Rauwe groenten maakte zij ook niet.
Aan de andere kant serveerde zij wel heerlijke nieuwe aardappelen of kriel bij deze groente brei. Of zelfgemaakte appelmoes.
Verse knollen doe ik ook niet meer…
We zijn vooruit gegaan maar ook een stap terug.
Toppunt van groentesnot vind ik rabarber maar daar schijnen meningen over te verschillen.
Pracht verzonnen log Bertus! Het jus kuiltje zal nu ook wel snel langs komen…
Tja, en dan werd die kool eeeeindeloos lang gekookt en kwam bleekscheetjes uit de pan en werd er een sausje gemaakt met het kookwater, want ‘daar zaten de vitamientjes in’ die dus urenlang hadden gesudderd. Hmmm. Maar zo stond het in de kookbijbel: het nationale kookboek van de huishoudschool. En als dat boek zei 2 uur op het gas dan was het 2 x 60 minuten koken! Heb onlangs gelezen dat dat boek geschreven was met de calvinistische achtergrond in gedachten om de ‘hedonistische culinaire drang’ voor altijd te bedwingen. En dat lukte goed!
Gelukkig had dat boek ook wel minstens een practische tip: bij het rabarber koken moest krijt worden toegevoegd omdat oxalisch zuur in de rabarber natuurlijk kalk aan je lichaam onttrekt.
Zomers waren bij ons thuis volop VERSE groentes omdat mijn vader een stukje land pachtte. Een weeshuis kon er van eten zoveel als daar gekweekt werd.
Gevolg daarvan weer was dat wij (5) kinderen EINDELOOS boontjes enz. moesten doppen die in grote ketels werden gekookt en geweckt.
Jaren later…toen er wat guldens vrij kwamen voor een heuse diepvries…werden die zelfde boontjes geblancheert en ingevroren.
Dat smaakte toch een stukkie beter.
Met stuk gekookte groente kom ik niet verder dan de witlof en andijvie. Héél soms stond er postelein op tafel, ook natuurlijk stukgekookt.
Vroeger prakte ik de lekkere boterzachte sla door mijn aardappels en daar overheen heerlijk veel jus. Het eitje bij de sla lag op mijn lepel te wachten, die at ik altijd als laatste op.
Oja, bloemkool kun je ook aardig tot prut koken. Broccoli bestond toen nog niet, of ‘t was er wel maar mijn moeder kocht ‘t niet.
Stukgekookte groente? Bij ons thuis werd de groente wel gekookt maar dan beetgaar. ‘t Smaakte goed en het was gezond. Moeder kookte vrijwel alles vers en aangezien we een stukje land hadden waarop mijn ouders groente verbouwden kregen we voldoende aanvoer.
De lof en de andijvie, flauw, stukgekookt en met een papje.
??: ) acceptabel te maken.
Aan gort gekookte spruiten. Spinazie die door de gehaktmolen ging om het voor mijn jongste broertje (verwend
Die spinazie vond ik dan weer wel lekker.
Wel een werk trouwens voor mijn moeder, spinazie.
Met tassen vol van de groenteboer, 2 zinken teilen vol, en maar wassen.
Want groenten waren nog zanderig toen. En soms proefde je dat terug op je bord.
En toch, op een paar dingen na die ik niet lustte, at ik bij mijn moeder het lekkerst.
Bij een vriendinnetje waren niet alleen de groenten stuk, maar ook de aardappels aangebrand en het vlees taai.
Niet voor niets stond op hun eettafel standaard een grote pot mosterd waarmee ze alle smerigheid probeerden te maskeren. Maar of het er lekkerder van werd?
Mijn moeder was een heel goede kokkin, ze kookte de groenten nooit dood, wel hadden we meestal de groenten van het seizoen, trouwens in vind nog steeds dat ze dan het beste smaken. Samen met de buurman had mijn vader een groententuin achter buurmans huis dus alles was goed vers. Mijn moeder maakte ook vaak dingen rauw klaar stamppot rauwe andijvie met blokjes zure appel erdoorheen en een zure haring heerlijk, of stamppot met rauwe spinzie een geraspte oude brokkelkaas erover.
’s Winters veel verschillende koolsoorten en winterwortel, nee wij aten dan wel geen roerbak maar wel lekker vers en veel groenten.
Trouwens meestal werd het witlof ook als salade gegeten met stukjes mandarijn, rozijnen en appel erdoorheen, dan was het bitterzoet. Trouwens de witlof tegenwoordig is helemaal niet meer bitter , die smaakt nergens meer naar vind ik. Af en toe wel gestoofde witlof in een plak ham gerold en dan een kaassaus eroverheen en in de oven gratineren.
Hm…even terug denken hoor, het is zolang geleden alweer he?
Ik weet wel dat we als eerste altijd soep kregen in diep een bord, dat werd erin gegoten zeg maar.
Daarna alleen een stuk vlees op het platte grotere bord eronder en dat werd als eerste nog opgegeten en daarna kwamen de groente en de aardappels pas aan bod….ook vaak verse spinazie vanwege het ijzer wat erin zin, mijn broer moest dat erg veel hebben wegens bloedarmoede en dan lekkere krieltjes erbij en een heerlijk sjuutje er overheen he?
In de wintermaanden heel vaak stamppotten en ik vond het altijd interessant om te zien hoe mijn moeder stond te stampen alsof haar leven er vanaf hing
Voor de rest ook net als Joke postelein, dat eet ik eigenlijk nooit meer omdat niemand het lust behalve ik en om nou alleen voor mezelf te maken…..sla, ook erg vaak in de zomer en karbonades kwamen ook veel op tafel! En de verse gehaktballen niet te vergeten he?
Goh, tegenwoordig is alles toch wel anders met al die roerbakproducten, ook lekker trouwens!
Postuum zal ik mijn moeder dan maar eren vanwege haar kookkunsten, want als zij ergens een pesthekel aan had was het wel het stukkoken van groente. Ze hield, net als ik nu van een ‘bite’. Niets snotterigs dus.
Tegenwoordig eten we groente het liefs geblancheerd da nwel geroerbakt en het liefst zo exotisch mogelijk, want die gore aardappels met een kuiltje jus(eric!) en een sappie groente komt eer in huize van Gellekom maar mondjesmaat in hoor.
Mooie log Bertus. Echt eentje uit de oude jeugdsentimentenschool.
Ik kan me niet herinneren dat m’n moeder de groenten echt stuk kookte, ben sowieso geen groente mens, of zou dit soms een jeugdtrauma kunnen zijn??
Gedicht: Oma kookt
In een
botersaus
een hele
dunne
botersaus
een hele
vieze
dunne
botersaus
dreven
zes
asperges
Mijn moeder hield niet zo van koken. Soepen e.d. waren prima maar de groenten werden inderdaad te lang gekookt. Bruine spruitjes, dus bitter, flauwe andijvie en alle koolsoorten te lang gekookt. Sperciebonen waren wel prima. En vooral op bv wasdag werd er niet veel werk van het koken gemaakt. Om over sausjes maar te zwijgen. Maar volgens mij kookte iedereen vroeger op die manier.
Wat ik heel erg vond was de zuurkool die door een tante zelf was ingemaakt, en waar wij dus een keer iets van kregen. Veel te grove stukken en dat kreeg je dan onder je kiezen. Yig!!
Ik was vroeger een slechte eter, maar eigenlijk is dat geen wonder. Nu heb ik nergens meer moeite mee
Gelukkig heeft mijn moeder geen computer dus kan ik vrijuit spreken (sorry mam!)
en het papje….
Mijn moeder heeft de gewoonte om ’s morgens al de groente en aardappels klaar te zetten (soms al voor koken) voor de warme maaltijd (misschien komt nog nog van vroeger, op de boerderij bij opa en oma aten we tussen de middag warm).
Mijn moeder kookt(e) alles flink gaar! Ze houdt van bloemige aardappels (ook bijna tot puree gekookt).
Ik herinner mij vooral de witlof en andijvie brrrr aangemaakt met beschuitkruimels
Ik griezel trouwens ook nog steeds van groente uit pot/blik (glibberige worteltjes en slappe boontjes).
Geef mij maar een stevige beet en vooral smaak- en visueel herkenbare groentes.
Later gaf mijn moeeder als excuses voor haar kookkunst dat mijn vader maagpatient was en dus goed gaar voedsel moest eten. Vooral geen koolsoorten.
Maar goed, mijn broer en ik zijn er groot van geworden. Alhoewel ik ben 1.60m ….
Aan roerbakken doe ik niet, ik kook, net zoals vroeger, verse groenten en ik zorg er wel voor dat ze niet stukkoken. Hee Joep, lust je geen asperges? Die zijn er maar heel kort en niet te versmaden met een botersausje en gekookt ei met nootmuskaat; heeeeerlijk!
Wat ik zelden tot nooit klaarmaak, maar wel eens bij mijn moeder eet zijn artisjokken, daar ben ik a.h.w. mee opgegroeid; verrukkulluk!!! Eerst de blaadjes afkluiven zodat het kookvocht langs je vingers druipt en dan het hart van de artisjok, HMMMM, echt heerlijk!
@FF: artisjokken heb ik nog nooit gegeten
, weet ook niet zo goed hoe ik die moet bereiden. Slecht excuus, daar zijn kookboeken voor.
@Joke; artisjokken zijn heel simpel klaar te maken; je wast ze, stopt ze in een ruime pan met water, eventueel zout toevoegen, op een pit op het fornuis en wachten tot ze gaar zijn (als je een of meerdere van de blaadjes er zonder moeite af kunt halen zijn ze klaar voor consumptie) Ik heb ze bij mij in Super de Boer nog niet zien liggen en weet ook niet of ze duur zijn, maar wat ik wel weet is dat het een delicatesse is. Artisjokken lijken nog het meest op uit hun kluiten gegroeide distels en volgens mij zijn ze daar ook verwant aan. Voordat je het hart gaat eten moet je wel nog even de haren verwijderen.
Je moet niet alleen weten hoe je ze klaar moet maken, maar ook hoe je ze moet eten; de blaadjes trek je van de vrucht af en vervolgens trek je tussen je tanden het gedeelte waar het blaadje aan de vrucht zit af en dat eet je op (je doopt het blaadje even in een sausje) de rest van het blaadje gooi je uiteraard weg. Misschien kent Dutchfranca deze groente wel want het is een typisch Frans gerecht.
@FF: klinkt niet echt ingewikkeld, maar wat voor een sausje?? En wat eet je d’r verder bij?
?
De gore aardappels met een kuiltje jus van RvG
Ik vind trouwens aardappels (dé aardappels van mijn vaders volkstuin of uit mijn moestuin) met véél vette jus heerlijk! Ik maak geen kuiltje voor de jus, maar doe heel veel jus over alle aardappels. Ze zwemmen als het ware in de jus, jammie.
Een sausje van gesmolten boter met nootmuskaat en wat kruiden, (kan ook met mayonaise) weet niet zo gauw welke, zal het mijn moeder eens vragen (Even aan m’n moeder vragen…) Je eet het zonder iets anders erbij; het is meer een voorgerecht. Er staat meestal ook een schaal op tafel om de afgekloven blaadjes op te leggen.
@Joke61: dat vind ik ook zo lekker. Aardappels die in de jus zwemmen. Ik kies dan wel voor magere jus. Van vette jus heb ik nog een trauma overgehouden van vroeger. Mijn moeder schepte jus over mijn aardappelen en dan nam ze altijd het bovenste uit de juskom, het vet wat bovenop dreef. Mijn protesten hielpen niets, Vette jus kreeg ik “want je bent al zo mager”. Het eind van het liedje was dat ik kokhalzend achter mijn bord zat, en uiteindelijk met een koude en stijve prak bleef zitten. Goed bedoeld van haar, met het werkte averechts.
Bij ons werden de groente nooit stuk gekookt,ze waren net gaar zodat je tanden ook nog wat te doen hadden.Maar andijvie is al gauw papperig als je het even kook ,maar dat wil nog niet zeggen dat het stuk gekookt is.Ik mag nog steeds graag “prakken”.We hebben een grote eigen groentetuin,dus hebben we de hele zomer verse groente.Deze zomer voor het eerst in 23 jaar “grote bonen” gegeten,tuin bonen is geloof ik de officiele naam.
@frank
Asperges vind ik juist heerlijk. Het probleem was dat mijn oma (van de niet-Limburgse kant)absoluut niet kon koken. Vooral die Twelloose botersaus was niet om aan te zien, laat staan te eten. De pannetjes die oma gebruikte zagen eruit alsof ze uit de tijd van de eerste Napoleontische veldslagen kwamen; ingedeukt, roestig en voor het laatst schoongemaakt door Napoleon zelf. Als wij op zondagmiddag langskwamen, dan stond zo’n smerig pannetje met
de botersaus al uren op ons te wachten (op een laag vuurtje). De asperges kwamen uit Argentinië. Dat waren van die waterige eeuwighoudbare gevalletjes. Oma diende dat meestal op met plakjes zeer-hardgekookt ei (blauwe dooier).
Mijn oma van de Limburgse kant, Bertha, was ook geen meesterkok. De asperges waren welliswaar heerlijk ( vers gestoken) doch de rest viel zwaar tegen. In mijn herinnering
verbouwde opa alleen maar tuinbonen (wij noemden dat ‘wolleboane’) en snijbonen.
De bittere tuinbonen liet ik al snel staan. Die snijbonen waren iets beter maar konden op den duur niet concurreren met de friet van Friture Bèr. Gelukkig was mijn Limburgse oma in één ding erg goed; vlaaien bakken.
Overigens doe ik zelf de groente altijd in de wok. Morgen zondig ik op die regel; dan pak ik gewoon een pannetje (zojuist zeer goed gereinigd) en ga ik genieten van…artisjokken.
Het Marokkaanse buurtwinkeltje verkoopt ze hier.
Ps: Frank, mochten ze niet smaken, verbouw ik een tram.
@FF kijk ik met m’n neus of…., maar het is wel van belang om de buitenste driehoekjes zal ik maar zeggen af te halen en ook stukjes weg te snijden.
Nou Joep67, als ik lees over een verbouwde tram, schilder er maar artichokken op….weet ik wie de credits krijgt!
Jongens, kom maar gauw naar het land der Artichokken!
Mijn ouders hadden ook een tuintje waar ze groenten kweekte.Boontjes,erwten en diverse koolsoorten .Ik herinner me nog dat vader ook “keeltjes”(zo noemde hij dat) zaaide.
Ik weet niet of ze werkelijk zo heette.Maar het was een bladgroente.Wie kent deze groente?
Gelukkig aten we in de winter wel vaak stamppot, dan werd alles samen gekookt en niet al te lang (gek hoor) en witlof kregen we altijd rauw, in kleine blokjes gesneden. Dat was wel weer heerlijk. En stoofpeertjes bijvoorbeeld waren een lange kooktijd nodig.
Over 100 jaar vinden ze wel weer wat nadeligs in onze eetpraktijken van nu. (Junk food!)
Wilt U reageren op bovenstaande:
ga dan naar: Chat Gaaikema
op
ChatGaaikema.VanGellekomkommer.nl
Wat ik bij dit log mis is Drs. P met Knolraap, Schorseneren etc.
Schorseneren: best lekker en lijkend op asperges zonder saus van Oma
Oh ja, weet je hoe je bepaalde groenten ook kan verpesten… in de ijskast stoppen. Daar hebben we het wel eens over hier thuis
Tijd voor ‘Wat de pot schaft’ deel 2.
Even Frank van Ark tippen
Bruine spruiten, bloemkoolmoes,slappe boontjes, scherpe snijbonen.
Mijn moeder kon niet zo goed koken. Ze deed wel erg haar best.
…en we zijn alledrie groot geworden!
Leg dat maar eens uit aan de kids van today. Boontjes, worteltjes en ander groenten kon je vroeger opslurpen en doorslikken zonder te kauwen. Laten we wel wezen leeftijdgenoten, het smaakte voor geen meter maar was wel snel door de slokdarm. Today’s kids verafschuwen die groenten net als wij, maar ze moeten ook nog heftig kauwen alvorens de boon zijn weg kan vervolgens richting slokdarm.
Dat is pas echt vies!!!!
Bij ons thuis was dat niet zo, maar mijn schoonvader zet nog steeds ’s morgens om 8 uur de witlof op, die hij ’s avonds gaat eten. Vreselijk!
Het is net babyvoeding. Ik eet nog wel groente in het seizoen, omdat het lekkerder is en beter voor het milieu. Omdat ik stapel ben op witlof en spruitjes, kan ik daar echt naar uitkijken! En wat is er lekkerder dan sla en tomaten in de zomer? 
Er staat mij iets bij over koolsoorten lang laten koken(omdat men dacht dat het beter was dan te rauw)Ik kan er echter niets over vinden. Wel is het zo dat als je kolen (te) lang kookt de geur erger wordt. vandaar ’spruitjelucht’. Een benaming die inmiddels een andere betekenis heeft gekregen. Die van bekrompenheid.
Tot zover nu weer terug naar mijn eigen gebakken appeltaart.
Complimenten voor mijn moeder: zij kookte de groenten zeker niet stuk. Mijn moeder kwam wel in het Oude Noorden (Rotterdam) waar ’s ochtends, volgens haar zeggen, de groenten werden opgezet, zodat ze ’s middags goed gaar waren. Ik kan me herinneren dat ze het had over een doordringende koollucht in de huizen daar.
Het is wel waar dat wij nu wat meer ‘bite’ in veel groenten hebben, vooral bij groenten die in de pasta en de rijst gaan. Nu ja, de tijd gaat verder, inzichten veranderen, maar ik moet zeggen: mijn moeder kon de groenten prima klaar maken. Het stukkoken van groenten ken ik niet van thuis.
Mijn schoonmoeder bakte er niks van met eten koken, bruine boerenkool, tot snot gekookt witlof,bami was letterlijk bami, maar dan met maggie en een roerei erdoor, speklappen die je met de schuimspaan uit de pan moest vissen.
En schoonvader kreeg het meest, die had hard gewerkt.
Jaaaaaaa, tot moes gekookte spruitjes (die je op een kilometer afstand rook), aangebrande andijvie en stokkige, bruine spinazie. Het vlees stond bij mijn oma net zolang op het petroleumstelletje als de groente.
Mijn moeder was al vroeg (jaren 60) van de rauwkost.
René van Gellekom, aardappels zijn niet goor. Nooit geweest ook. Met een aardappel kun je heel veel mooie dingen doen. En er zit nog vitamine in ook. Bovendien: wat is er mis met een aardappeltje met wat rosbief-jus. Héérlijk. Het liefst elke dag, maar je wordt er dik van.
Verder: we hebben ook lekkere gerechten geërfd van vroeger. Wat te denken van ingemaakte zoute snijbonen met witte bonen, oftewel ‘blote billetjes in het gras’. Verrukkelijk!!! Zoute snijbonen kun je verpakt in de supermarkt of bij de groenteboer nog wel krijgen.
Mijn ma had in Nieuw-Zeeland beter leren koken: niks doodkoken, weinig zout erbij, niet in enorme plenzen water koken. Desondanks at ik nog steeds nauwelijks groente (erwten, bonen, spinazie, boerenkool, bietjes, appelmoes, rauwe wortels, dat was het wel).
En strooide dan een lading zout over het eten en begon langdurig te kauwen.
Wie voor het eerst bij ons at, schrok vaak een beetje
Maar ja, mijn ma had wel gelijk ;p
Lang Leve
de tram
Lang Leve
Frank Faber
Lang Leve
de artisjok
Heerlijk !!
ps: dit is geen gedicht. Ik vond het echt lekker.
Frank, bedankt
zalig!Zoute bonen met een gesudderde runderlap en een bloemige aardappel.
En dan het liefst vanille pudding met bessensap toe(zelf gekookt)en geen mona pudding.
Wij kregen dat altijd op zondag, maar ik vindt het op een doordeweekse dag ook heel lekker.
God nee, niks geen stukgekookte groenten op tafel vroeger!!!! Veel rauwkost, een tijdlang ook macrobiotisch, alternatief….Dus wilde ik op mijn verjaardag gekookte andijvie en aardappeltjes met jus en een bal gehakt….
Bij ons thuis ook geen doodgekookte groente, maar wel in de zomer tuinbonen doppen, snijbonen door de hakmachine draaien en spercieboontjes doppen. We hadden een flink grote diepvriezer, dus de hele winter verse groenten. En als we dan een avond bloemkool hadden gegeten, en de avond erna worteltjes, dan gingen die de dag daarop in de groentensoep.
De enige groenten die regelmatig op tafel kwam en ik echt niet lustte was spinazie, uit zo’n diepvriespak. Bleehh, zo’n spletter groen op je bord. Gelukkig lustte mijn vader dat ook niet en kregen wij nog maar een avondje spercieboontjes.
durf er niks op te zeggen maham leest dit logje elke dag….
hai mam
Met een moeder die koken leuk vond en goed kon, waar ik trouwens geen gen van mee gekregen heb
ops: , waren onze groenten nooit pap. Ben nog een wat een boer niet kent dat vreet ie niet eter. Lust bijna alles ben alleen geen fan van peulvruchten maar als ze klaargemaakt worden eet ik ze wel op. Lekkere stampot worst en of spek erbij kuiltje voor de jus. Doe ik soms nog wel eens voor de kids(20 en 14)zeker de oudste is altijd diep beledigd als ze het niet krijgt 
Zoals gezegd niet de kook gene van moeders meegekregen vind het niet leuk kost me te veel tijd en vind het niet echt lekker ook. Toch kook ik vrij gevarieerd van gekookte tot roerbak pasta’s grieks of andere rariteiten want de rest lust het wel. Doe dan voor mezelf wat makkelijks. Toch nooit te gare groente maar of dat nu komt omdat ik weet hoe lang het moet of omdat ik te ongeduldig ben om te wachten laat ik even in het midden
@Joep Had zomaar mijn oma kunnen zijn wist ik in iedergeval waar de genen vandaan kwamen