Wecken
Op woensdag 1 oktober 2008 geschreven door Joke61
Een vriezer om groente (van de volkstuin) en andere levensmiddelen in te bewaren staat tegenwoordig bij de meeste huishoudens in de keuken of op een andere plaats in het huis. Maar het bewaren van groente door middel van wecken, ook wel inmaken genoemd, wie doet dat tegenwoordig nog?
Ik herinner mij van vroeger dat mijn moeder in de zomer/herfst druk was met het wecken van groente. Mijn vader was de ‘boosdoener’ van haar druk zijn, hij zorgde namelijk voor een flinke oogst aan groente vanaf zijn volkstuin. Natuurlijk hielp hij met het punten van de boontjes, het doppen van de tuinbonen en doperwten, het schrappen van de wortels en het door de bonenmolen halen van de snijbonen, maar het wecken van de groente bleef de klus voor mijn moeder.
Na het goed schoonwassen van de glazen weckpotten, werden deze gevuld met de groente en afgesloten met een glazen deksel. Tussen de deksel en de pot zat een rubberen ring en over de deksel en pot ging tijdens het vacuüm maken van de gevulde weckpotten in de weckketel een metalen beugel. De grote weckketel stond bij ons op het tweepits gascomfort in de keuken, de een na de andere pot verdween voor een tijdje in de ketel en na een tijdje stond het granieten aanrecht vol met groente in glas. De groente, en soms ook appelmoes en stoofpeertjes, werden bewaard op zolder, en wanneer gedurende de winterperiode alleen maar kool en peen in de winkel/markt verkrijgbaar waren, werd een weckpot met groente van de voorgaande zomer opengemaakt.
Herinneren jullie ook de groente in glas of kennen jullie de weckpotten alleen van het gevuld zijn met drop of koek 
?
21 reacties op “Wecken”
Laat een reactie achter
Nee, aan wecken deed mijn moeder niet. Hardwerkende vrouw, maar een luie huisvrouw.
De oma’s trouwens ook niet. Wel stellingen in de kelder vol potten conserven en groenten.
Ik heb wel eens wat geweckt, maar dat was na twee weken alweer opgegeten.
Nee, aan wecken deed mijn mijn moeder ook niet,wij woonde in “De Glazen Stad”dus er was altijd verse groente,van eigen bedrijf of buren en kennisen.
Mijn vrouw weckt nu wel,alleen maar bonen,want uit de vriezer zijn ze niet te eten,(ze heeft van alles geprobeerd.
Voor de rest gaat alles in de vriezer,we hebben 2 grote vriezers vol met van alles,van eigen kip tot appelmoes.
Wecken hoorde bij het platteland, dus ook bij ons. De weckpotten van de foto bij dit log waren altijd vol met augurken! Later werden groentes ingevroren, zoals bonen, wortelen en vooral tuinbonen (in het gronings waalsebonen geheten). Die werden dan eerst geblancheerd in een enorme waston. De hele winter door zomergroentes eten was dan heel gemakkelijk en tja, die werden toch nog wel lang gekookt ook al was dat helemaaaaal niet meer nodig doordat ze reeds ‘voorgekookt’ waren…
Tip: nooit tomaten invriezen tenzij je rode kaatseballen wilt produceren…
Zoals jij het beschrijft, zo ging het bij ons ook, Joke.
Wat een werk. Maar het werd weer terugverdiend in de winter.
Onze weckpotten werden opgeslagen in de kelder.
Soms sprong een pot open en bedierf de inhoud alsnog.
Nee hoor Joke61, wij kennen dit niet maar klinkt wel bekend en uiteraard waren deze potten gevuld met snoep bij ons!
Bij ons werd veel groente ingevroren. Die groente werd door mijn ouders zelf verbouwd op een stukje land. Of er ook geweckt werd? Ik denk het niet.
Ook bij ons werd geweckt. Als ik thuis kwam van school zag je de grote berg gesnipperde snijbonen op tafel en aan dezelfde tafel het snijbonenmolentje. Ik mocht dan de snijbonen insteken. Op het gasstel een grote weckketel met flessen. Daarin sperciebonen en worteljes en ook wel stoofperen. Ik vond het een rommelige, ongezellige tijd geloof ik.
En dan nog wat. Als de flessen dan eenmaal in de kelder stonden ging mijn moeder elke dag langs om te kijken of ze nog dicht waren. En jawel hoor, losse deksels. Dat werd dus soms drie dagen achtereen sperciebonen eten.
Bij Hak doen ze het nog steeds en dat bevalt mij prima. Nee wij hebben dit thuis nooit gedaan, maar bij mijn Duitse schoonzus weer wel.
Die woonde toentertijd op het platteland waar dit soort zaken veel meer werden gedaan dan in de stad
@Sjoukje: die berg bonen op tafel met het snijbonenmolentje…dat was bij ons ook zo. Erg ongezellig en het stonk ook zo!
@Grompie: inderdaad rook het niet lekker. Ik koop wel eens verse snijbonen bij boerderijen waar ze hun groenten aan de weg verkopen. Zo lekker krijg je ze niet in de supermarkt. Als ik die in de keukenmachine (niks snijbonenmolen) stop komt de herinnering aan die tijd beslist boven.
Overigens werden bij ons thuis de snijbonen in een grote bruine pot ingelegd met zout. Zodat we in de winter stamppot zoute snijbonen konden eten. Jammie, jammie…..
Ook bij ons werd volop geweckt door mijn ouders. Ze hadden een grote groententuin. Zelfs het vlees van het varken dat we voor de slacht hadden ging in weckpotten. Eerst braadde mijn vader dat dan allemaal aan in het bakhuus.
Pas zag ik bij de Welkoop winkel hier in de buurt weer weckflessen staan. Blijkbaar zijn er toch nog mensen die wecken.
Ook bij ons geen weckpotten gevuld met groenten, nee er zaten knopen, kralen etc. in…
Als de kleuren mooi waren stonden ze in de vensterbank trouwens..
Mijn schoonmoeder nu maakt wel zelf jam.
De oudere in “ons” dorp, en dat zijn er heel wat hebben tegenwoordig een vrieskist, stroomvreters hier en langzaam komen ze erachter dat het eigenlijk geen zin (meer) heeft.
groet
Ik vergat nog te schrijven dat er bij ons ook bepaalde groenten in een keulse pot bewaard werden (zuurkool bijvoorbeeld).
Winterwortels, en waarschijnlijk bietjes ook, werden in wit zand bewaard. Bruine bonen kon je gewoon ongekookt bewaren, maar je moest ze wel lang weken voordat ze gekookt konden worden.
Later kwam de vriezer in huis.
Wat een gedoe weer met de site…
Ik heb wel eens gehoord dat vrouwen in hun maandelijkse stonde de weckfabriek niet in mochten.
Moeder weckte niet, vader verweckte
@Eric Erres: da’s een goeie!
Wij gingen vroeger wel eens bramen plukken en als we dan een flinke voorraad hadden maakte mijn moeder ze in. Inderdaad van die potten met deksel met een rubberen rand. Ik kan me eigenlijk niet herinneren dat we onze eigengemaakte jam ook op aten. Zal best wel, maar ik weet het gewoon niet meer.
@Frank Faber: misschien maakte je moeder van de bramen een sap. Lekker over de griesmeelpudding
Joke, bij ons thuis ging het precies zo. We woonden in Bezuidenhout, Den Haag, en het huidige er aan grenzende Mariahoeve was toen nog maagdelijk weiland. Op een voormalige tuinderij had m’n vader een volkstuin, in het hartje van het gebied. Als er geoogst werd, kwamen er gigantische hoeveelheden groenten beschikbaar. En omdat dagen lang dezelfde groente eten en uitdelen aan familie en buren ook niet veel hielp, ging m’n vader wecken.
Hij ging eerst over het onderwerp lezen en bij vrienden informeren. Daarna werd er een weck-uitrusting gekocht, glazen potten met deksel, gummi-ringen met een lipje, klemmen voor het deksel, een grote verzinkte ketel en een kookthermometer. Deze thermometer was geijkt in Fahrenheit, zodat er ook nog een omzet-tabel moest worden gemaakt.
Na zorgvuldige bestudering van de diverse recepten en gebruiksaanwijzingen, het met soda ontsmetten van de glazen potten en het voorbereiden van de eerste lading sperziebonen gingen de potten één voor één in de ketel met water. Het geheel ging op een twee-pits gasstel en met behulp van de thermometer werd het proces nauwlettend in de gaten gehouden. Wij als kinderen waren uiteraard erg nieuwsgierig en stonden er met de neus boven op.
Nadat de “wecktijd” verstreken was en alles was afgekoeld, werden de klemmen van de deksels afgehaald. Eén of twee potten waren niet goed door het proces gekomen en hadden een loszittend deksel. De overige potten verdwenen in een donkere gangkast, waar m’n vader een indrukwekkende hoeveelheid planken had aangebracht.
Als ik het me goed herinner, waren het voornamelijk boon-achtige groenten, die werden geweckt. Dat verklaard waarschijnlijk mijn nog steeds aanwezige afkeer van bonen in het algemeen. De enige uitzondering is chili con carne en haricots verts. M’n vader had in z’n enthousiasme grote potten gekocht, van 1,5 en 2 liter. Maar met zo’n grote pot zaten we wel 2 of 3 dagen aan dezelfde groente. Dus werden er 0,5 en 1 liter potten gekocht. Dat beviel ons beter.
Begin jaren 60 werd Mariahoeve in ontwikkeling genomen en rukte de vooruitgang op. De 10 kippen hadden al het loodje gelegd en m’n moeder heeft tot op het laatst van de tuin kunnen oogsten. Ze heeft een bulldozer chauffeur gevraagd een uurtje of wat ergens anders te gaan dozeren om de laatste groente te kunnen plukken. Een maaltje verse blauwschokkers (capucijners) was zijn deel.
Toen de kippenren en de groentebedden in asfalt waren veranderd, is ook de weck installatie doorverkocht aan een kennis. Enkele glazen potten hebben nog vele andere functies verricht, zoals suikerpot, snoeppot, lepelhouder en voor mij een opslag voor foto-chemicaliën.
Als ik zo’n pot weer eens tegenkom in huis moet ik altijd even weemoedig terugdenken aan die toch wel onbezorgde tijd.
Weck potten … in mijn kast staan er velen. Allerlei maten, smalle en brede potten,hoge en lage, 0,5 en 1 lt.
Ik heb potten van het merk Weck, de naam staat in het aarbeitje op het glas gedrukt!
En ook van Valk, staat met grote glazen letters op de pot geschreven.
Bij het opruimen in een kelder vond ik eens een flink aantal weckpotten met inhoud. Pruimen, witte boontjes, snijbonen etc. Zeker 30 jaar lang bewaard! volgens het etiket dan.
En niet te geloven de inhoud was nog te eten!
(volgens anderen want ik heb niet zelf geproefd hoor. Wecken was nog zo gek nog niet.
Ik geniet nu ook van weckpotten! Want ik zet er tegenwoordig alleen maar bloemen in.
Het liefst wilde boeketten. Nu dahlia’s(ze zijn omgewaaid met deze storm).
Ben trouwens ook dol op stopflessen maar dat is een ander onderwerp.
Schreef ik eerder hier dat er bij ons niet geweckt werd: ik heb het eens nagevraagd bij moeders. Wat blijkt: zij weckte vroeger wel degelijk. Ik kan me er niets van herinneren, alleen dat er groente ingevroren werd. Ik heb nog de beelden op het netvlies van bonen die door zo’n piepende bonensnijmolen gingen en de bijbehorende stank. Later lagen de groenten diepgevroren te wachten op consumptie.
Toen mijn moeder een aantal jaren geleden naar een verzorgingstehuis ging, had ze nog gevulde weckpotten in huis van -denk ik- dertig jaar oud.
Ik weet niet wat er mee gebeurd is maar ze kon blijkbaar goed wecken, want de groente zag er picobello uit…. ik zou het echter niet meer willen eten.