Voor mij had de Duivekater (‘Duivenkater’ of ‘Duivelskoek’) twee betekenissen: Kerst en Pasen.
Dit “Scheenbeenbrood” is waarschijnlijk oorspronkelijk een offerbrood geweest, dat in de periode tussen Sint Nicolaas en Driekoningen werd bereid.
Alhoewel de vorm (zie plaatje) niet altijd op onze tafel verscheen, was de smaak daarentegen onmiskenbaar: kleffig en zoet.
Dit vloerbrood bevat bloem, maar relatief meer suiker en ook roomboter en wat citroenrasp.
Briochebrood uit Frankrijk (dat juist eieren en nog meer roomboter bevat) is wat mij betreft een redelijk alternatief.
Mijn vader had in (begin) jaren zeventig altijd moeite om een duivekater te pakken te krijgen, maar het was steevast aanwezig op het kerstontbijt en ook het paasontbijt. Bij kennissen was het aanwezig op de eettafel na de Nachtmis. Ik vond en vind het het lekkerst met verse roomboter, een (letterlijk) modderzacht gekookt eitje en zout.
Weer een van de vele smaak-herinneringen die me terugbrengt naar mijn jeugd en de gezellige tijd rondom Kerstmis.
Zal wel een katholiek broodje zijn geweest, want ik wist totaal niet meer wat een duivenkater eigenlijk was! Bedankt voor de (hernieuwde) informatie!
@Henny Jane: Een katholiek broodje is een hostie!
Ik ken de duivekater ook niet, misschien is het streekgebonden (ziet er wel smakelijk uit…)
Ken het brood Duivekater alleen van naam. Zag vanmorgen in de supermarkt ‘speciaal voor de kerst’ Brioches liggen, ws is dit brood het alternatief voor de originele duivekater.
net als Henny Jane…… zal wel een katholiek broodje zijn….. zowel de naam als de foto zeggen mij niets.
kan mij wel herinneren dat ik met eenvriendin vroeger meeging naar de nachtmis om bij thuiskomst verse broodjes met hagelslag te eten met roomboter…… heerlijk!
hier in spanje een “roscon” een rond brood als een kerstkrans met daarin een porselein figuur meegebakken….. en wie hem op zijn bord krijgt moet het volgende jaar betalen.
groet marjo
Lees op internet dat een Duivekater een typisch Noord-Hollands product is en dan met name in de Zaanstreek. Gebakken tussen St. Nicolaas en Drie koningen.
Ja ik ken de Duivekater van bij mijn oma en opa in Wormerveer.
Nu kan je het wel op meerder plaatsen denk ik kopen. Maar het is een Noord Hollands (zaans) product zover ik weet..
En zoals Joke61 aangaf ook periode gebonden.
Het was wel lekker, dat kan ik me nog wel herinneren.. Lekkere boter er over mmmmmmmmmmmmmmmmmmmm..
@Joke61. Dat klopt. Ik ken de Duivekater van de logeerpartijen bij mijn zus die in Zaandam woonde. Voordien had ik er nog nooit van gehoord. Volgens internet dus een eindejaarsgebak, maar volgens mij kregen we het ook wel met Pasen.
Zelf ken ik de duivekater niet. Mijn vriendin echter kent het wel, ze heeft ooit bij een tante zoiets gegeten.
Groot dictee 2009: De als Prikkebeen verklede kattenmepper achtervolgde de vlaggetjes zettende en door Kittekat gesponsorde postduivekater waardoor de overlevende muizen hun zelfgemaakte holletjes inschoten.
Topic: lijkt me een lekker brood> helaas niet wonend in de Zaan.
Een poosje terug heeft Sentiment ook wel eens van die heerlijke broodjes gepresenteerd. Naam ben ik ff kwijt> 3-11 St Hubertusbroodjes…
Wie bakt er ff voor de JSdag..?
Ik vond het niet echt lekker. Mijn vader heeft er eens één keer een meegenomen van zijn werk uit Amsterdam, maar het was zo raar zoetig. Vond het een vreemde smaak, net iets met anijs. Niet mijn voorkeur. Maar ja, smaken verschillen, dus, er zijn vast wel mensen die er van smullen.
Mhhhh, duivekater, er gaat geen jaar voorbij of ik haal deze. Vroeger alleen tegen de kerst te krijgen, tegenwoordig duikt dit zaligzoetezachtbrood zo’n 10 keer per jaar bij de C-1000 op.
Brioche is weer van een andere smaakorde.
Aha, Joke61, heb ik weer wat geleerd! Vast te zoet voor mij.
Yammie – klinkt heerlijk. Wel van gehoord, nooit gegeten.
Duivenkater werd en wordt nog steeds in de Zaanstreek gegeten. Vroeger alleen met feestdagen, nu is het het hele jaar door verkrijgbaar. Mijn opa was bakker in Krommenie en die bakte de lekkerste duivenkater! Beetje klef, het liefst met een “balkie” erin. Dikke laag roomboter erop en smullen maar!
Nog steeds eten we duivenkater, kerststol en moscovische tulband met Kerst na de nachtmis. Maar zo lekker als opa ze bakte….. Een heerlijke (letterlijk!) jeugdherinnering!
O wat leuk…ja….duivekater…wat is dat toch heerlijk!
Nu ik in Almere woon, kan ik het weer kopen, het hele jaar door zelfs. Maar toen ik nog in Amersfoort woonde…iedereen keek me gek aan als ik het over duivekater had.
Wat een heerlijk brood. En reken er maar op dat ik er weer eentje ga halen voor de feestdagen!!
Al kom ik niet uit de zaanstreek ken ik de duivekater wel. Inderdaad wat zoetig brood klef ook dat haha. vind het wel lekker alleen lust ik geen boter dus altijd zoeken naar iets wat er dan wel qua smaak op kan.
Ik was er niet gek op, beetje laf smaakje. Bij ons hadden ze ze het hele jaar door, maar niet altijd.
Roscon, die ken ik als Coca de Reyes. Er zit een koning in, want het wordt in Catalunya met Driekoningen gegeten, en een gedroogde tuinboon. Wie de tuinboon krijgt, betaalt de koek, wie de koning krijgt is voor het komende jaar koning en krijgt een papieren gouden kroon.
Maar de Coca de Reyes vind ik lekkerder dan duivekater. Er zitten geconfijte vruchten bovenop en vaak wat spijs in. En als je mazzel hebt breek je niet je tanden op die boon.
Dit kochten wij vroeger thuis ook nog wel eens. Maar wij vonden het alternatief in de Duitse bakkerszaken aan gene zijde van de grens. Het heet Stuten en is er in zoete variant en met rozijnen. Echt heerlijk, maar wel dooreten, want snel droog….
Ik ken Duivekater ook nog van vroeger, toen kon je het in Maassluis komen, dus ook buiten de Zaanstreek. Er was daar een bakker die het op de markt verkocht. Ik heb het daarna nooit meer gezien. Het was idd heel lekker, maar brioche komt in de buurt.
In de supermarkt kochten mijn vriend en ik vanavond “Chinois” brood voor de Paasdagen. Maar nu laat op de avond trek hebbend, begonnen we er vast van te eten.
Ineens moest ik denken aan vroeger – Duivekatersbrood! Mijn oma uit Harderwijk kocht dit altijd bij haar bakker met Pasen (en ook met Kerst, als ik jarig was) en dit brengt ronduit jeugdsentiment naar boven..
Dik besmeerd met roomboter was de zoetige smaak van dit gelige brood lekkerder dan het duurste gebak.. daar kan geen Brioche of Chinois tegenop!
Volgend jaar naar de ‘echte’ bakker dus.
.. Gave site trouwens! :positief:
duivekater komt oorspronkelijk van bakker kroes op de nieuwedammedijk in amsterdam noord. Nu heeft een bakker in Landsmeer het recept overgenomen maar persoonlijk vind ik deze minder lekker. Het schijnt dat bakker kroes momenteel in Elburg woont, en daar voor bakkerij doctor de duivekater bakt. Waarschijnlijk moet je daar dus wezen voor de originele duivekater.
hoi Patrick,
Duivekater is al een heel oud brood, maar niet oorspronkelijk van Bakker Kroes ( mijn overgroot opa), Wel heeft hij het weer nieuw leven ingeblazen en toen erg populair geworden, zelfs in het buitenland. In 1974 is hij echter gestopt met de bakkerij en het recept verkocht aan een bakkerij in Purmerend, niet Zaandam. De rest klopt wel!
Groet!
Hallo allemaal,
Leuk deze Duivekaterdiscussie. Ik ben bezig met een tentoonstelling over de Duivekater en heb een dag meegelopen met een bakker die het brood nog steeds bakt (en eet): Vincent van Willen, van Bakkerij Sjoerd van Willes. Er zijn inmiddels twee soorten: het ‘originele’ van bakker Kroes, dat Vincent bakt, en een Zaanse variant, die wat meer op de brioche lijkt. Grappig detail: Vincent heeft tegenwoordig zijn bakkerij ook in Zaandam, maar verkoopt het brood nog steeds in Nieuwendam 9en via andere bakkers ook elders)
Nandine, aangezien jij familie bent van Kroes, zou ik graag contact hebben voor de tentoonstelling. Kan je mij een e-mail sturen met je adresgegevens (digitaal en gewoon)? *****
Noot van een van de moderators; het is niet toegestaan hier e-mailadressen en/of telefoonnummers te publiceren. Lees onze huisregels.
Wat leuk Nadine,
Ik heb bij Peter Kroes duivekaters leren bakken als jongen van 17. Peter moet een broer van jou overgroot opa zijn geweest Hij had twee dochters, Jaqueline en Ellen,en twee zonen. Na een cariere in het bakkersvak ben ik na 30 jaar gestopt en heb Holland verlaten.
Mijn Oma (Anna de Ruijter) die van 1905 het cafe ‘t Sluisje beheerde nam de duivekater altijd mee met de Kerst. Na 1974 nooooirt meer duivekater gegeten… tot 2010 de duivekater van Sj. van Wiilis. Deze duivekater is meer luchtig en niet zo stevig als die van Kroes.
Hoi Nancy,
ik zou graag met jou in contact willen komen! Ik ben redacteur van het magazine pâtisserie&Desserts en dit is misschien wel een leuk onderwerp. Aangezien je hier geen mail adressen mag posten, wil je eens op internet zoeken op onze website saisonnier.net naar een telefoonnummer. Mijn naam is Danny Jansen.
Ik hoop van je te horen!
groeten Danny
Noot van een van de moderators; oproepen horen op het forum thuis. Lees onze huisregels.
ik heb 7 jaar bij bakkerij kroes gewerkt en veel duiven katers gemaakt
ik weet van wiebke kroes dat hij het recept aan verschilende bakkers heb verkocht
ik heb het orgineel recept van de kroes kater nog in mijn bezit.
hr kroes hield op met bakken op de nieuwendammerdijk[bij het sluisje]
wij hadden toen een aantal winkels in a,dam
de hr kroes heeft toen op een dag met mijn man sjoerd.v.willes bij ons in de bakkerij duivenkater gemaakt.
heeft toen aan hem het recept verkocht ,wat hij ook tevens aan bakkerij lobs en diversen andere heeft gedaan.
we hebben het recept dus nog in ons bezit,en word nog steeds gemaakt door m,n zoons
Sjoerd heeft met veel plezier altijd de duivenkaters gemaakt,en wij hebben er altijd erg veel verkocht in de winkels en we stuurde ze zelfs op naar klanten elders in n.l
dit wilde ik even kwijt
Rina.v.Willes